İSGÇevre

Seracılık Atıklarının Değerlendirilmesi-Kumluca Örneği

Tamer Aksu1 , İsmail Tosun 2 ve Mustafa Ece3
1 Süleyman Demirel Üniversitesi, Mühendislik-Mimarlık Fakültesi, Çevre Mühendisliği Bölümü,32260, ISPARTA.
 
2 Süleyman Demirel Üniversitesi, Mühendislik-Mimarlık Fakültesi, Çevre Mühendisliği Bölümü,32260, ISPARTA.
 
3 Süleyman Demirel Üniversitesi, Mühendislik-Mimarlık Fakültesi, Çevre Mühendisliği Bölümü,32260, ISPARTA.
 
Öz Ülkemizde seracılık 1940'lı yıllarda Antalya'da başlamış ve kıyılarımız boyunca yaygınlık kazanmıştır. Bitkiler için uygun çevre koşullarının sağlanması, ekonomi, taşıma ve pazarlama gibi etkenler sera işletmeciliğini etkilemektedir. Türkiye'de sera alanlarının yaklaşık 2/3’ü Antalya'da 1/3’ü de Mersin, Muğla, İzmir, İstanbul ve diğer illerimizde bulunmaktadır. Antalya İli Kumluca ilçesi Türkiye’deki toplam örtüaltı alanının % 18’ini, Antalya ilinin ise % 31’ini oluşturmaktadır. Kumluca İlçesi, coğrafi konumu itibariyle güneş ışınlarını dik açıyla almakta ve burada hüküm süren Akdeniz iklimi sayesinde kışlar ılık geçmektedir. Bu sebeple ilçede ve çevresinde seracılık yapılabilmekte olup seracılık bölge ekonomisinin temel taşlarından birisini oluşturmaktadır. Kumluca ilçesinde yaklaşık olarak 34100 dekar sera alanı yer almaktadır. Bu seralarda güzlük yetiştiriciliği, baharlık yetiştiriciliği ve tek mahsul yetiştiriciliği olmak üzere 3 tür yetiştiricilik yapılmaktadır. Seracılık faaliyetleri sonucunda yılda yaklaşık 400 bin ton sera atığı oluşmakta olup bu atıklar uygun yöntemlerle uzaklaştırılmadığı zaman özellikle görüntü kirliliği ve koku başta olmak üzere birçok çevre kirliliğine sebep olmaktadır. 2006 yılına kadar bu atıklar, yol kenarlarında ve boş arazilerde gelişi güzel biriktirilerek kurutulmuş ve daha sonra yakılarak imha edilmiştir. 2006 yılından sonra ise bu atıklar, ilçenin kuzeyinde tahsis edilen bir alanda depolanmaya başlanmıştır. Ancak bu alanda depolanan bitki atıkları zamanla çürümekte ve alanda sızıntı suyu ve metan gazı gibi yan ürünler oluşturmaktadır. Özellikle bölgede yağan yağmurlar sonrasında sızıntı sularının taşınması toprağın geniş alanlarda kirlenmesi ile sonuçlanmaktadır. Bu çalışmada Kumluca ve çevresinde oluşan sera atıkların miktarları belirlenerek bu atıkların çevreye olabilecek olumsuz etkilerini en aza indirmek ve sürdürülebilir bir atık yönetimine katkı sağlamak için teknik, ekonomik ve sosyal açıdan en uygun yöntemle bertaraf seçenekleri incelenecektir. Bölgede oluşan diğer organik atıkları da dikkate alarak özellikle anaerobik arıtım ve kompostlaştırma seçenekleri tartışılacaktır. Bu bağlamda seracılık faaliyetlerinde önemli bir yer tutan ısıtma giderleri ile bitkilerin ihtiyacı olan besi maddelerinin seracılık atıklarından karşılanma potansiyeli araştırılacaktır.
Anahtar kelimeler anaerobik arıtım, kompostlaştırma, Kumluca, seracılık atıkları

Kaynak: İTÜ XII. Endüstriyel Kirlenme Kontrolü  Sempozyumu, Bildiriler Kitabı
Yayımlanma Tarihi: 16-18 Haziran 2010